Показано: 1 - 2 из 2
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    КӨРКЕМ МӘТІНДЕГІ МЕНТАЛЬДІЛІК: ПРАГМАТИКАЛЫҚ АСПЕКТ
    (Kokshetau State University, 2026-03-28) ;
    Мақаланың мақсаты – көркем шығармалар арқылы көрінетін ментальдік категориясын талдау. Зерттеуде ментальділік категориясы мен оның көркем мәтіндегі репрезентациясы қарастырылған. Ғылыми жұмыстың негізгі идеясы – әдебиеттегі ментальдік категориясын ұлттық код, ұлттық дүниетаным негізінде дәйектеу. Сонымен бірге оның көркем шығармаларда көрініс беретін прагматикалық аспектісіне назар аудара отырып, нақтылы дәлелдер келтіру. Зерттеудің әдіснамалық негізі ретінде шетелдік және отандық ғалымдардың зерттеу еңбектері алынды. Атап айтсақ, В. фон Гумбольд, М. Барг, А.Я. Гуревич, Е.Ф. Бизунова, А.А. Потебня, В.В. Колесов, Н.К. Култанбаева, Б. Шалабай, Б. Омарұлы. Қ. Байтанасова және тағы басқа зерттеушілердің ұлттық таным мен ментальдікке қатысты ғылыми пайымдары сараланды. Зерттеу барысында ментальділіктің жеке тұлғаның немесе әлеуметтік топтың әлемді және өзін қабылдауын, ой мен сезімін, құндылықтары мен іс-әрекеттерін негіздейтін ақылға қонымды рухани ұстанымдар жиынтығы екені анықталды. Ментальділікті қазір көптеген зерттеу еңбектерінде діл деп қолдану қалыптасқан. Дегенмен зерттеуде әлемдік ғылыми ортада қалыптасқан ментальділік термині қолданылды.Себебі, шетелдік ғылыми айналымда «діл» термині емес «ментелитет» термині қолданылады. Зерттеу кезінде көркем мәтіндердегі ментальділікке байланысты ұғымдарды түсіндіру және талдау әдістері пайдаланылды. Жұмыстың ғылыми маңыздылығы – қазіргі қазақ әдебиет теориясындағы ұлттық белгі, ұлттық таным, ұлттық колорит, ұлттық характер сияқты терминдердің басын біріктіріп, олардың тұтас категориялық сипатын ментальділік ұғымымен астастыра талдау зерттеудің негізгі ұстанымдарының бірі болды. Әдебиеттегі теориялық ұғымдардың ғылыми ауқымының кеңдігі мен оның басқа ғылым салаларындағы аттас ұғымдармен сабақтастығы негізінде ментальділік ұғымының лингвистикалық, философиялық, психологиялық, тарихилық негіздері де мақала мақсатына сай сараланды. Бұл мақаланы жоғары оқу орындарындағы лингвистикалық пәндерді оқытуда пайдалануға болады.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    THE QAZAQ PROSE LANGUAGE DEVELOPMENT IN THE EARLY TWENTIETH CENTURY
    (Kokshetau State University, 2024-06-30) ;
    Almash Seidikenova
    ;
    M.Kh. Tankibayeva
    ;
    Maral Kazkenovna Murzagaliyevа
    The goal of this research is to determine how the Qazaq prose language emerged early in the 20th century, and what characteristics of its evolution occurred. In the years of 1920 to 1930 the prose genres such as stories and novels developed quickly. These works incorporated a great deal of folklore in addition to covering a wide range of subjects. Prose language formation and evolution are closely related to other facets of narrative. Because analyzing the degree of development on fictional elements such as the language of characters, the author, portrait, landscape, and descriptive elements is intended to detect the formation of the prose language in general, we concentrate on the traits of their development and factors indicating the formation of the language. The outcomes of the investigation revealed that the Qazaq prose literature of the time provided new meanings to local words and acted as a main source for their growth. Grammar and fiction language were greatly influenced by the language of prose works found in textbooks, newspapers, journals, and various folk literary works. The argument is that prose has its roots in the shared heritage and that historical and genealogical narratives have a certain prose style. Prose works' language was the main factor that greatly enhanced the vocabulary and grammatical features of literary language which from short stories to novels developed simultaneously in all genres. This study took a comprehensive approach, taking into account the aspects of novels and short stories, their relationship to styles, poetry passages, elements of colloquial language, new phenomena, oral literature, fairy tales, and legendary occurrences.
    Цитирования (OpenAlex) 1Цитирования (OpenCitations) 2