Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті / Казахский национальный женский педагогический университет

Постоянный URI для этого сообществаhttps://cris.qyzpu.kz/handle/123456789/1

Просмотр

Результаты поиска

Показано: 1 - 2 из 2
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    БУЛЛИНГКЕ ҰШЫРАҒАН ОҚУШЫЛАРДЫҢ САРАЛАНҒАН ПСИХОӘЛЕУМЕТТІК ЖӘНЕ КОГНИТИВТІ ПРОФИЛЬДЕРІ
    (Kazakh National Pedagogical University, 2025-12-31)
    Айжан Таджибаева
    ;
    The aim of this study was to identify and compare the differentiated personality profiles of students involved in bullying situations as victims and aggressors. Bullying is viewed as aggressive behavior characterized by a power imbalance, repetition, and intentional harm, necessitating an analysis beyond a simple aggressor-victim dichotomy. The empirical study involved 71 students from Secondary School No. 66 in Almaty, with a mean age of 15.3 years. The methodology included a theoretical analysis of the literature and empirical methods utilizing the D. Olweus "Bullying" questionnaire and the 14-PF questionnaire. The Olweus diagnostic revealed that 29 students had encountered bullying, with 19 classified as aggressors and 10 as victims. A comparison of the personality profiles of the “Victim” and “Bully” groups, conducted using the Mann-Whitney U-test, successfully identified five statistically significant differences. The Victim profile is characterized by heightened vulnerability in the emotional and regulatory spheres, showing significantly higher sensitivity (I+) and excitability/anxiety (D+), along with low self-control (Q3-) and circumspection (F-). Conversely, the Bully profile demonstrates a combination of external impulsiveness and internal tension. They are significantly more heedless (F+) and practical/realistic (I-). Additionally, they exhibit a high level of self-control (Q3+) and an elevated score on the Neurasthenia/Hamlet Factor (J+), indicating internal discomfort that is likely compensated for by aggressive behavior. Conclusion: Although definitive conclusions on statistical significance are limited by the small sample size, the findings clearly differentiate the personality profiles of bullying participants. Aggressors are impulsive individuals with high internal tension who employ regulated aggression. Victims are sensitive, anxious, and weakly self-controlled individuals. The results affirm the need for targeted, stratified interventions that account for the specific psychological mechanisms underlying each role.
  • Некоторые метрики заблокированы вашими 
    Тип записи:Публикация,
    Буллинг құрбандарының психологиялық денсаулығының клиникалық-психологиялық ерекшеліктері
    (2026-07-01)
    A. B. Mоldagasimova
    ;
    ; ;
    Мақалада буллинг құрбандарының психологиялық денсаулығының клиникалық-психо-логиялық ерекшеліктері қарастырылады. Қазіргі қоғамда буллинг балалар мен жастардың психикалық денсаулығына елеулі қауіп төндіретін күрделі әлеуметтік-психологиялық құбылыс ретінде кеңінен зерттелуде. Буллингке ұшыраған тұлғалар эмоционалдық күйзеліс, мазасыздық, депрессиялық симптомдар, өзін-өзі бағалаудың төмендеуі, әлеуметтік оқшаулану және психо-соматикалық бұзылыстар сияқты жағымсыз психологиялық салдарларға жиі тап болады.Зерттеу нәтижелері буллинг құрбандары мен бақылау тобы арасында психологиялық денсаулық көрсет-кіштері бойынша айқын айырмашылықтардың бар екенін көрсетті. Атап айтқанда, буллинг құрбандарында психологиялық дистресс деңгейі (GHQ-28) жоғары, депрессиялық симптомдар (BDI-II) орташа деңгейге жақын, мазасыздық көрсеткіштері (Спилбергер–Ханин шкаласы) едәуір жоғары, ал өзін-өзі бағалау (Розенберг шкаласы) айтарлықтай төмен екені анықталды. Сонымен қатар корреляциялық талдау нәтижелері буллинг деңгейі мен депрессия (r=0,62), мазасыздық (r=0,58) арасында оң байланыс бар екенін, ал өзін-өзі бағалаумен теріс байланыс (r=-0,66) бар екенін көрсетті.Алынған нәтижелер буллингтің психологиялық денсаулыққа әсері тек қысқа мерзімді емес, ұзақ мерзімді сипатқа ие екенін растайды. Буллинг тәжірибесі тұлғаның когнитивтік бағалау жүйесіне, эмоционалдық тұрақтылығына және әлеуметтік бейімделуіне теріс ықпал етеді. Мақаланың мақсаты –буллинг құрбандарының психологиялық денсаулы-ғының клиникалық-психологиялық ерекшеліктерін теориялық және эмпирикалық тұрғыдан талдау, сондай-ақ олардың психикалық саулығына әсер ететін негізгі факторларды анықтау.Зерттеу нәтижелері буллингтің құрбандарында мазасыздықтың, депрессиялық көріністердің, жоғары психологиялық дистресстің және өзін-өзі бағалаудың төмендеуініңбасым екенін дәлел-дейді. Алынған мәліметтер буллингтің алдын алуға және оның психологиялық салдарын азай-туға бағытталған психологиялық көмек көрсету бағдарламаларын жетілдіру қажеттілігін көрсетеді