Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті / Казахский национальный женский педагогический университет
Постоянный URI для этого сообществаhttps://cris.qyzpu.kz/handle/123456789/1
Просмотр
6 результаты
Результаты поиска
- Некоторые метрики заблокированы вашиминастройками согласия
Тип записи:Публикация, Kazakh superstitions between humans and nature as a system of compatibility in theology(AfricaJournals, 2023-11-17); The unity of man and nature is associated in many philosophical currents with different levels of world unity. This is especially true of al-Farabi's concept of the world under the moon. Although ontological problems are posed at a high level in the concepts of space and time in modern philosophy and classical physics, they become functions of infinity, which are absolutely separate from man. Of course, there is a mutual creative activity and inseparable unity of man and the world, which should not come as a surprise after the concepts of "light world" and the twin of man and the world in Kazakh culture. Here we can talk about the correctness and falsity of the world around the ancient man of the East, about the "maya" of his world, but the path to man - the real Tao - becomes clear from the moon, and the external being - the landscape in motion. only. It is possible to say that cognition in these cultures is whole, specially reflected; it does not divide the world into parts, it does not study it in detail, it does not lose the "colors" of the world, it is not rationalized; where attempts to blindly conquer nature are irrational, and so on.Цитирования (OpenAlex) 1Цитирования (OpenCitations) 1 - Некоторые метрики заблокированы вашиминастройками согласия
Тип записи:Публикация, ЖОҒАРЫ СЫНЫП ОҚУШЫЛАРЫНЫҢ ЕСЕПТІК ОЙЛАУЫН ДАМЫТУҒА БАҒЫТТАЛҒАН ӘЛ-ФАРАБИДІҢ ТРИГОНОМЕТРИЯСЫН ОҚЫТУ МАЗМҰНЫ МЕН ҚҰРЫЛЫМЫ(2024-05-26); - Некоторые метрики заблокированы вашиминастройками согласия
Тип записи:Публикация, Integration of ethical categories of al-farabi and abai into civic and historical education in kazakhstan: An innovative educational model(2025-09-19); This study is dedicated to the development and validation of an innovative model of civic and historical education based on the integration of key ethical categories from the Kazakh philosophical tradition. These categories include Qaiyrymdy qala (virtuous society), Tolyq adam (whole person), fazilat (virtue), aqyl (reason), and zhürek (heart). They serve as pedagogically operational foundations for shaping value-based subjectivity. In the context of cultural diversity and increasing global fragmentation, the research offers an alternative to universalist approaches by proposing a rooted philosophical framework capable of bridging the humanitarian tradition and contemporary educational practices. The methodological foundation combines a design-based research approach, philosophical componential analysis, and qualitative methods of pedagogical diagnostics. The model was piloted in three institutional contexts: in the school education system (Nazarbayev Intellectual Schools, NIS), in higher education (Kazakh National Women's Pedagogical University), and in digital learning environments (Moodle platform). Empirical results confirm significant effects in developing ethical reflection, empathy, resistance to manipulation, moral reasoning, and civic responsibility. A comparative analysis with control groups demonstrates the consistent advantage of axiologically rich instruction over conventional content-based approaches. The scientific novelty of the study lies in the pedagogical transformation of philosophical categories into a value-action model applicable across various formats of educational interaction. The practical significance is reflected in the scalability potential of the model, its adaptability to teacher training programs, digital platforms, and policy strategies aimed at humanizing education. In the long term, this model may serve as a foundation for developing a culturally sensitive, morally responsible, and conceptually coherent system of civic education. - Некоторые метрики заблокированы вашиминастройками согласия
Тип записи:Публикация, MEDIEVAL ISLAMIC PHILOSOPHY AND SCHOLASTICISM: THE INTERACTION OF TRADITIONS AND INTELLECTUAL EXCHANGE(L. N. Gumilyov Eurasian National University, 2025-09-30) - Некоторые метрики заблокированы вашиминастройками согласия
Тип записи:Публикация, БІЛІМ БЕРУДІ ЦИФРЛАНДЫРУ ЖАҒДАЙЫНДА ЖОҒАРЫ СЫНЫП ОҚУШЫЛАРЫНА ӘЛ-ФАРАБИДІҢ ТРИГОНОМЕТРИЯСЫН ЭКСПЕРИМЕНТТІК ОҚЫТУ(2026-03-01); С.К. УвалиеваБұл зерттеудің өзектілігі екі жақты қажеттілікке байланысты: біріншіден, орта мектептің алгебра курсында тригонометрияны оқытудың тиімділігі мен қазіргі мектеп оқушыларының қызығушылығын арттыруға цифрлық білім беру ортасына бейімдеу қажеттілігі болса, екіншіден, әл-Фараби мұрасының тригонометриядағы орасан зор дидактикалық әлеуетімен білім мазмұнын байыту және оқушылардың терең пәндік білімдерін дамыту, сонымен қатар олардың есептеуіштік ойлау дағдыларын дамыту болып табылады. Зерттеудің мақсаты – заманауи цифрлық және білім беру технологияларының негізінде әл-Фарабидің тригонометриялық мұрасынан алынған есептермен толықтырылған алгебра курсында оқушыларды тригонометрияға оқытудың тиімділігін эксперименттік тексеру және оның оқушылардың есептеуіштік ойлауын дамытуға әсерін бағалау болып табылады. Зерттеудің әдіснамасын есептеуіштік ойлау саласындағы ғылыми еңбектерді талдау, оқушылардың осы ойлау стилін дамыту контекстіндегі әл-Фарабидің тригонометриялық мұрасын зерттеу, қарастырылып отырған мәселенің жай-күйін жан-жақты зерделеу және оны шешуге арналған педагогикалық шарттардың жиынтығын анықтау мақсатында мектепте тригонометрияны оқытуды ұйымдастыруға арналған әдебиеттерді талдау құрайды. Зерттеу нәтижелері. Ұсынылған оқыту әдістемесінің тиімділігін бағалауға Алматы қаласындағы мектептердің 9-сыныптың 103 оқушысының қатысуымен екі топқа бөлінген педагогикалық эксперимент жүргізілді. Топтардың біртектілігі Р.Амтхауэрдің когнитивтік қабілет деңгейін өлшеу сынақтарының нәтижелерінің негізінде [1-2] критерийі арқылы расталған. Эксперименттік оқытуды аяқтағаннан кейін осы топтардың есептеуіштік ойлауының сипаттамаларындағы айырмашылықтардың дұрыстығын тексеруге [3-4] критерийі қолданылды. Алынған эмпирикалық критерий мәні 7,654 критикалық мән 5,991-дап асып түсті, бұл топтар арасындағы айырмашылықтардың 95% сенімділік деңгейінде статистикалық тұрғыдан мәнді екенін көрсетеді. Өзгерістердің әсері эксперименттік оқыту әдістемесін қолданумен түсіндіріледі. - Некоторые метрики заблокированы вашиминастройками согласия
Тип записи:Публикация, Antonymy as an indicator of cognitive and axiological conceptualization in Abu Nasr al-Farabi’s treatise ”Makalat ar-rafiga fi usul ilm at-tabia”(2026-06-27); ; Ғ. ZhumazhanovaThe article examines the problem of antonymy as one of the key mechanisms of cognitive and axiological conceptualization in philosophical‑religious discourse, using as its material Abu Nasr al‑Farabi’s treatise “Maqālat ar‑rafīqa fī uṣūl ʿilm aṭ‑ṭabīʿa”. The relevance of the study is determined by the need to reconceptualize antonymy not only as a lexico‑semantic phenomenon, but also as a system‑forming means of meaning‑generation in medieval Arabic texts. The characteristic features of antonymic oppositions are analyzed in cognitive‑discursive and theolinguistic perspectives, which makes it possible to reveal their role in shaping the normative and value orientations of the text. The need for such an analysis is identified and justified by the absence, in existing research, of corpus‑based annotation of antonymy and of a reconstruction of the hierarchy of value levels in the treatise. On the basis of a comprehensive semantic‑cognitive, contextual‑discursive, and componential analysis, the author argues that antonymy functions as a framework for the cognitive organization of the text, linking the natural‑philosophical description to the ethical‑religious norm. Particular attention is paid to the relationship between lexical antonymy and conceptual oppositions that function at the levels of argumentation. It is shown that in a philosophical and religious text, antonymy performs not only a nominative but also a cognitive-organizing function, structuring semantic fields and ensuring the internal connection of the treatise. Based on a comprehensive semantic-cognitive, componential and contextual-discursive analysis, the author suggests that antonymy functions as a framework for the cognitive organization of the text, linking the natural philosophical description with the ethical-religious norm. Of particular significance is the conclusion that the oppositional pairs function as semantic “axes” around which the argumentation of the treatise is structured, enabling a transition from the description of the structure of the world to the interpretation of human responsibility and spiritual choice. The results obtained may be directly employed in further research in cognitive linguistics and theolinguistics, as well as in the development of specialized lexicographic projects. The identified and systematized antonymic oppositions form a reliable empirical basis for the subsequent thesaurus-based description of al-Farabi’s religious vocabulary, making it possible to clarify the structure of key concepts and their axiological interrelations. The proposed annotation of the material and its distribution across semantic levels open up the possibility of a more precise reconstruction ofthe thinker’s conceptual picture of the world and may be used in the preparation of dictionaries, academic courses, and research studies devoted to the language of philosophical and religious discourse.